Grootmeesters aan kop na eerste ronde

SONY DSCDonderdag is het 5e Batavia schaaktoernooi van start gegaan in Café Batavia 1920, pal naast het Amsterdamse Centraal Station. Het was meteen een spannende ronde waarin drie beslissingen vielen.

Tijdens de opening van het toernooi sprak Hans Bohm met weemoed over het Amsterdamse schaak: tussen de Olympiade in 1954 en het VSB-toernooi van 1996 vonden er geregeld sterke gesloten grootmeestertoernooien plaats in Amsterdam. Maar na dat laatste toernooi hield het op, tot ontsteltenis van velen. De schaaktraditie werd pas weer in ere hersteld toen Bas Beekhuizen en Peter Tames de handen ineen sloegen en startten met het Batavia-toernooi: een tienkamp in het café van Tames. Na vier succesvolle edities met veel prominente bezoekers en (groot)meesternormen, is de vijfde editie sterker dan ooit. Er doen vier grootmeesters mee, vijf IM’s en één FIDE-meester.

Foto: Bas Beekhuizen

Een van die vier grootmeesters is de winnaar van 2011: Gerald Hertneck. Hij begon zijn toernooi goed met een overwinning op Stefan Kuipers (die ook deelnam aan het eerste Batavia-toernooi) in zijn favoriete 1.b3-opening. Honderden potjes op ICC zal Hertneck er mee hebben gespeeld: loper op de diagonaal, de g- en h-pionnen opstomen en dan maar kijken wat er gaat gebeuren. Volgens de Duitser geeft het geen openingsvoordeel, maar wel een leuke partij. Kuipers wist er geen raad mee. De Apeldoornse IM ontwikkelde desondanks zijn stukken, offerde een pion en kreeg er een actieve loper voor terug. Genoeg compensatie, daar waren beide spelers het wel over eens. Maar toen volgde de blunder:

33…e5? Bedoeld om de stelling definitief te sluiten. Na de tekstzet zag Hertneck zijn kans schoon met een kwaloffer. Het was meteen voldoende voor de winst:
34.Txc3 bxc3 35.Txe5+ Kd6 36.Td5+ Ke7 37.Tc5 Tgg8 38.Txc3 Tc8 39.Tc4 Txc4 40.bxc4 Th8 41.c5 Th1 42.d4 Ta1 43.d5 Txa2 44.d6+ 1-0
Beter was daarom 33…Tc8, met de dreiging Ld4+. Als de c-toren uit de penning gaat is 34…e5 alsnog een goede zet. Na 34.Kf3 heeft zwart een simpele ruil met 34…Tcg8 35.Kf2 Tg5.

SONY DSC

Close

SONY DSC28-Feb-2013 13:56, SONY SLT-A55V, 2.2, 50.0mm, 0.013 sec, ISO 100

 

Grootmeester Robin Swinkels had het lastig tegen Sjef Rijnaarts, die andere speler van Accres Apeldoorn. In de opening brak Swinkels zijn hoofd over het voordeel dat hij zou moeten hebben. Hij wist dat het er was, maar hij kon het nergens vinden. Lange denksessies volgden, met af en toe een zet. Het mocht dan ook geen wonder heten dat Swinkels al rond zet 20 in tijdnood raakte en afhankelijk werd van de bijtelling per zet: 30 seconden. En juist in die tijdnood brak Rijnaarts het evenwicht en gaf zijn dame tegen twee torens – “dat had ik ook gedaan als Swinkels niet in tijdnood zat”.

Ondanks zijn zeer gelimiteerde bedenktijd wist Swinkels optimaal te profiteren van de weinig samenhangende stukken van Rijnaarts en snoepte twee pionnen mee. Bijna mocht de grootmeester ook nog aan de winst denken, na het opportunistische 33…f5

maar in plaats van 36.Pxf5 (pionwinst, maar nog zeker geen gewonnen stelling) speelde Swinkels het tussenschaakje 36.Db3+ Kh8, waardoor zwart de mogelijkheid kreeg om 37.Pxf5 te beantwoorden met 37…Le4. De remise was ontstaan.

SONY DSC

Close

SONY DSC28-Feb-2013 14:02, SONY SLT-A55V, 2.0, 50.0mm, 0.013 sec, ISO 800

 

Sjef Rijnaarts

Dimitri Reinderman, die andere Nederlandse grootmeester, ondervond juist geen enkel probleem tijdens de partij. Zijn jonge tegenstander Yang-Fan Zhou speelde een scherpe Konings-Indiër zoals ze gespeeld dienen te worden: rennen met die g-pion, zwarte dame naar h5, toren via f6 naar h6. Dat wit het centrum overneemt en de damevleugel leegsnoept is dan helemaal niet erg meer: mat gaat voor.

Maar mat werd het niet. Reinderman stutte met 17.h4 gxh4 18.Pxc7 h3 19.g4 fxg3ep 20.Lxg3 Tg6 21.De1. Hoewel de zwarte aanval vervolgens erg gevaarlijk oogde, bleef wit overeind en een stuk voor. De arme Engelsman werd verbijsterd achtergelaten: “de resultaten voor zwart in deze variant zijn OK, maar de engine geeft het voordeel duidelijk aan wit. Ik snap het nog niet.”

Tanguy Ringoir en de Twan Burg kregen een dynamische Nimzo op het bord. Burg, die nog één norm twee normen nodig heeft voor de grootmeestertitel, ging meteen ten aanval, maar wist geen grote buit te veroveren: slechts een toren tegen paard en pion. Het loperpaar van Ringoir was vervolgens zo krachtig dat de Belg de lakens kon uitdelen. Hij wist af te wikkelen naar een goed eindspel waarin hij uiteindelijk de winst miste.

Wit heeft al een vrijpion en de zwarte pionnen lijken moeilijk te verdedigen. Er volgde:
51.Kxd5? Kd7 52.Bd4 Rc1 De witte koning kan niet meer bij de zwarte g-pion komen vanwege de koning op d7. Een afleidingsmanoeuvre met 53.b7 wordt dan ook niet beantwoord met 53…Kc7 Ke6, maar met 53…Tb1. Ook omlopen naar de damevleugel is geen optie: dat verhindert de toren op c1. Na een aantal zetten werd er dan ook remise overeengekomen. Burg opgelucht.

Wie de partij nog eens naspeelt ziet dat wit op zet 46 juist een pion heeft geofferd om zijn koning op c6 te krijgen. Het was dan ook niet handig om die 6e rij op te geven voor een eenvoudige pion om d5. Het juiste winstplan was: 51.Kd6! Na 51…Kd7 volgt wel 52.Kxd5, want de positie van de zwarte koning is verslechterd. En na 51…Tc2 volgt 52.Ld4 Tc1 53.Ke6 en de zwarte koningsvleugel is onhoudbaar.

SONY DSC

Close

SONY DSC28-Feb-2013 14:04, SONY SLT-A55V, 2.0, 50.0mm, 0.02 sec, ISO 1600

 

Tanguy Ringoir

De derde overwinning van de dag was die van Alon Greenfeld op Li Riemersma. De Israëlische grootmeester keek al snel tegen een prettig voordeeltje aan: het loperpaar en een meer actieve stelling. Een reden om te verliezen is dat natuurlijk niet, maar na Riemersma’s onnatuurlijke 39…f5 waren er voldoende aanknopingspunten om de zwarte stelling op te knopen. Er volgde een lange reeks afwikkelingen die eindigden in een voor wit gewonnen pionneneindspel.

De tweede ronde begint vrijdag om 14.00 uur.

Comments are closed.